लेखक : करूणा पुरी


'घरी बागी, ​​कबीर पेपरचे काय कटिंग करून ते…'

सासूबाईंनी फोनवर सांगितले, तेव्हा कागदाचे छोटे-मोठे तुकडे हॉल कानाकोपऱ्यांपर्यंत गेलेले विचारले. ऑफिसमध्ये गेल्यानंतर ते पाहताना नऊ आणि चिडचिड तर होणारच नाही… तमाम आयांनो! काय पसारा करतो हा मुलगा? आवर नाव नाही. नुसतं हे काढा, ते काढा, हे पसरले, कधी कागद कापला, तर कधी फरशी किंवा रंगवलेला रंग, तर कधी बेडशीटच रंगवलेली… ऑफिस बरोबरच दमलेला जीवसारा पाहा आणि अजून थकवा… काहीजण. असे अनेक विचार रागाने आले.
पण…

'आवरतो ना गं आई; पण आधी बघ ना काय ते… किती भारीय ना?' असंतोष आणि उत्साही सांगणारा कबीरचारागस चेहरा नंतर आला आणि रागच शांत झाला.
माझ्या मुलाचं असा पसारा करणं आणि समावेश 'प्रयोग' करणं नवीन नाही. त्याची सतत काही ना काही खुडबूड, लुडबूड सुरू असते. कोण जाणे; पण आता त्याला खूप आनंद मिळतो आणि त्याचा मला आनंद होतो. घर पसारा कोणत्याही चिडचीड होण साहजिक आहे. ऑफिस परत आल्यानंतर घराचा चेहरामोहराच बदलला म्हटल्यावर त्रागा होणार नाही. माझी अनेक मैत्रिणी. पसलन, नीटनेटकेपणा नसल्यानं खूप वैतागतात.

पण खरे सांगू का? या पसलातूनच निखळ आनंद मिळतो. (खूप चिडचिड करून मला समजले हे शहाणपण). खेळता खेळता, श रमता रमता त्यांच्या हातून पसारा होत होता आणि त्याच पसलात परत रमतात. लवकर कंटाळ नाहीत, आपल्यामागे आपली भुणभुण करत नाहीत. त्यांनतां मस्त चाललें. त्यांना गुंतवून ठेवण्याचा आपला 'लोड'ही कमी होतो.

भूतची जिज्ञासू सतत जागृत असते आणि ती पाहण्यासाठी त्यांच्याकडे सतत नवं पाहत असतात. कधी नेमकं काय करं हे माहीत आहे, तर कधी कधी फक्त वेगळं कर बोलाय हे खुलात प्रश्न. कधी तो वापर जमतो, तर फसतो. कधी कर बसा भलतंच आणि बल्लतंच; पण ते पिच्छा लवकर सोडतात. चिकाटी, संयम, सर्जनशीलता हे गुण असेच तर विकसित विकास त्यांच्यात. (हे मला उशीरा सुचले शहाणपण!)

भूतची जिज्ञासू सतत जागृत असते आणि ती पाहण्यासाठी त्यांच्याकडे सतत नवं पाहत असतात. कधी नेमकं काय करं हे माहीत आहे, तर कधी कधी फक्त वेगळं कर बोलाय हे खुलात प्रश्न. कधी तो वापर जमतो, तर फसतो. कधी कर बसा भलतंच आणि बल्लतंच; पण ते पिच्छा लवकर सोडतात. चिकाटी, संयम, सर्जनशीलता हे गुण असेच तर विकसित विकास त्यांच्यात. (हे मला उशीरा सुचले शहाणपण!)

मध्यंतरी एक सेलिब्रेटी आई व्याख्यानात म्हणाली होती, की आपण का सतत इंटरटेन करू? करू द्या ना त्यांना बोअर. त्या कंटाळण्यातूनच ते स्वत:च्या करमणुकीचा पर्याय शोधतात. हे अगदी खरं आहे. नाही तर, आपल्यावरच सतत राजकारणात गुंतवून ठेवण्याचं दडपण राहतं. माझा अनुभव सांगते, एका गुरुवार सोसायट्यातील लाइट चालू होती. मोबाइल नाही, काँग्रेस नाही. कबीरचं अवघ्या एका तासात सुरू, 'आई बोअर दबावय.' हे बघून, ते कर असे पर्याय त्याला दिले; पण परत काही जोडल्यानंतर तेच…मी बोअर गुणय. मी बस, हो बोअर मग! घडामोडी सोफ्यावर लोळ पठ्ठ्याला काय सुचलं काय माहीत? घर लहान बॉक्स होते तीस-चाळीस. त्यांनीच जपून ठेवले होते. ते आपल्यावर ओतले आणि फेलिकव्हॉल, कात्रीलेही करू। रमलाय म्हणून मीही घटना. एक-दीड तास त्यानंद त्या बॉक्समध्ये मस्तपैकी घर बनवलं. आपल्या कंटाळ्यातून त्याला सुचलेला हा टाइमपास होता. येथे त्याची 'ट्यूब' पेटली होती. तेच जर मी त्याला बगल देत, तर तो करत बसला; पण त्यानं स्वतंत्र विचार करून स्वत:चा विचार करून आयोजकांना साधलं, याचा आनंद आणि मला समाधान.
तृष्णाचि जिज्ञासू वृत्ती शमवना किंवा जागव हे पालकांच्या मते. हे करू नकोस, ते करू नकोस, तुला जमणार नाही, पसारा उगाच पसारा करतो अशी वाक्ये छान विश्वास कमी करतात. ज्यांच्यामुळे काही घर पसारा होईल किंवा तो/ती एखादे खेळणे मोडेल म्हणून आपले खेळच काढू देत आहेत! मग मुले रमणार? Thaisती ती ती नसेल नसेल raurणstisa जोगं, raur ते ते e टीव e टीव टीव-nat इलa ra damयalasa nam आणि e dam ramasa rauryasa namasa namasa nasa nasa nasa namasa na raisal. तेच तर आपल्याला नको. सत्ता-मोबाइलचा प्रभाव सर्जनशील मारतो आणि असे अत्यंत कसे चालेल?
आपण, करू द्या मला बिनधास्त पसारा.
त्यांचा खेळ रंगू दे किंवा नवा खेळ तयार होईल.
श मन रमू दे.
टाइमपास देऊ.
कोणता तरी वापर जमू दे, फसू दे…
त्यांना आनंदोय हे मूल्य चांगल.
परत हेच, की हे सांगणारी मी काही आदर्श आई नाही. कबीराच्या पसाराहून मला हे उशीरा सुचलेले शहाणपण आहे. बरे, त्या दिवशी, कबीरन त्या कापाकापीतून आठ दहा पेपरची 'किरगामी' केली होती. पेपर कटिंगचे छापे आणि नक्षी. आपल्याला हे जमलंय आनंदात तो वेळ होता.
…आणि पसलूचं काय?
तर, आम्ही घटकानी तर आवरला!

करुणा पुरी वरिष्ठ पत्रकार,
लेखक आणि पालक ब्लॉगर

पालकत्वाबद्दल अधिक ब्लॉग येथे वाचा.