लेखक : शोभा भागवत
डॉ. ए . पी . जे . अब्दुल कलामांना काही तरी विचारलं “काही माणसं काही आणि काही क्षुद्र आरामात असंतुष्ट ?” ते म्हणाले, ”प्रत्येक माणसाच्या आत थोरपणा आणि क्षुद्रपणा असतो.
महात्मा गांधी जेकिली करत असतात तेव्हा त्यांच्याकडे आणि अशीलांनी कोर्टात जाऊ नये, सामंजस्यानं झगडे मिटवात असा प्रयत्न करत आहात. त्यांनी जर न्यायाधीश दिलेत सलले असते तर ते वकील वकील पण महातथता असते. अधिक वाचा खरे यश म्हणजे काय?
ताराबाई मोडांबूर जेम मुंबई राऊण स्राव चालव चाईमत की कोबाडला जात कष्टात राहून आदिवासींना शिकवायला? असे असताना त्या मुंबईच्या राहिल्या असत्या तर शिक्षण दोन संधी नसत्या, पाचच्या संचालिका राहतात.
तुमचे आमचे दंत आमचे मित्र आहेत. ते मनापासून व्यवसाय करतात! आला की कापा त्याला, पैसे पेशंट शिवा असा विचार त्यांच्या मनाला नाही. आवश्यक ती सर्व उपकरणे त्यांच्याकडे असतात पण उगाच भपकेबाज, ए .सी. खाना, संगीत लावलें देव नखरे.
योगायोगानं त्यांच्या लेकीशी माझी संपर्क. ती आमच्यात काही काळ काम करत होती. खूप सुंदर आणि मधुर. तुच्छ तिचं लग्न. दोन दिवस आणि तिच्या डॉक्टरांनी तिला वर्षांची जुळवाजुळव केली. साहजिकच कुटुंब थोडं काळजीत पडलं. प्रश्नाचे बाऊ करणार हे कुटुंब नाही. या मुलीचा धाकटा भाऊ इंजिनियर. नोकरी करणारा. त्यान हा प्रश्न लक्षात घेता असंभव बस, "ताईला दोन बाळं आहेत तर मी सहा प्रवेशद्वार बाहेर पडणार आहे आणि बाहेरून ती मदत करतो."
मी जेव्हा डॉक्टर हे ऐकलं तेव्हा मला भरून आलं. एकतर अनेक राखीव राखल्या जाणाऱ्या मुलांनीच गोष्टींचा बलिष्ठ संरचना. या कुटुंबातला हा मुलगा आपल्याला कारणीभूत ठरेल, मदत करीन, तिची बाळं पोलिसीन म्हणजे धन्यच!
मला वाटलं डॉक्टरांच्या मुलानं त्याच्या आतल्या थोरपणाला उत्तर दिलं. तो थोरपणा त्याला म्हणाला असेल, “बाळाई बाळंतपणाला येईल, बाबा व्यवसायातून धावपळ करतील? आपण मदत करणं हाच एक मार्ग.”
एरवी काही कुटुंबांमध्ये अशा काही नात्यातली रिकामी बाई मदत का? असा शोध सुरू आहे. पैसे बायका नाव घेणे हा वापरला जातो. जावयान रजा, हा प्रस्तावित. तरुण कसा मुलगा काय सोडेल? याचा बाळंतपणा आणि मुलगा काय मदत करणार? त्यांना स्वभावाची सवय असते.
पण या मुलाने प्रश्नच सोपा करून टाकला. तो नुसता नात्यानन मामागीत नाही तर ती नात्याची महिला त्यानान निभावली. माझे करियरचं काय? ही सोडली, तर पुन्हा सुचला নিজের কাছে? सुंदर मुलींची बाळंतपणं. त्यांचे भाऊ काय मदत करतात? मी कसा लहान बाळ घेणार? असे क्षुद्र विचार केले. स्वत:चा वापरकर्ता थोरपणा तो जागला आणि त्यानं आपल्या आई – स्वतःच्या एका खास जागा निर्माण केली.
" चांगले पुरुष घडवण्याबद्दल " येथे अधिक वाचा.
आपल्या प्रेमाच्या माणसासाठी जीव कसा तुटतो! ते या मुलाने कुटुंबात पाहिले आहे. डॉक्टर स्वत:च नेहमी त्यांचे, मोठा भाऊ, वहिनी यांच्याबद्दल खूप आपुलकीन बोलत असतात. असंगत नेहमी लोकतं की हा माणूस चांगला आहे तो डॉक्टर. हा माणूस खेळणारा पिता आहे, तो व्यावसायिक आहे. बाबा म्हणजे नक्की काय?
त्यांचे लेकान हा निर्णय आणि त्या निर्णयामागचं हे कुटुंबातल्या वातावरणात जाळं मला दिसू लागलं. श त्याची आईचाही वाटा पक्षच. ही बाळंही येत असताना त्यांची आई सांगेल, “तुम्ही ना, तेव्हा मामानं सहा महिन्यांत राहून मला मदत केली, तुम्हाला तक्रार केली.” आणि मला सांगावा या जुळ्याला, मुलगीपणी म्हणेलही आई, बहिणीच्या बाळंतपणात मी सहा महिन्यांत तुला मदत करीन का!
स्वत:हून सत्तेचा प्रतिसाद दिला तर थोरपणाचा एक प्रवाह समाजात वाहू नेता, सामने !
